Kadınca Sağlık
Merhaba. Sizlere Covid 19 aşısı ve pandemi hakkında hastalarımdan en sık aldığım soruların cevaplarını içeren bir yazı hazırladım.
Nedir bu covid 19 pandemisi?
COVID-19, “2019 Koronavirus Hastalığı” anlamına gelir. İnsandan insana damlacık enfeksiyonu, temas ve bazı durumlarda havada asılı kalan partiküller yolu ile bulaşan hayvan kaynaklı bir virüstür.
Gebelikte Covid 19 anne ve bebeği nasıl etkiliyor?
Covid 19 geçiren gebelerin büyük çoğunluğunda hafif ya da orta derecede soğuk algınlığı- grip benzeri bulgular meydana gelmektedir. Ancak gebeler, gebelik sırasında meydana gelen, azalmış akciğer kapasitesi, artmış oksijen tüketimi yanı sıra, bağışıklık sisteminde meydana gelen fizyolojik değişiklikler nedeni ile komplikasyon gelişmesi açısından yüksek risk altındadır. Bu nedenle özellikle gebelik döneminde Covid 19’dan korunmak önem arz ediyor.
Günümüzdeki veriler ışığında COVID-19’un, gebelerde düşük riskini arttırdığına dair bir kanıt yoktur. Fakat gebeliğin son 3 ayındaki gebelerde erken doğum riskini 3 kat arttırdığını gösteren veriler mevcuttur.
Gebe olan kadınlarda Covid 19 nedeniyle ölüm ihtimali gebe olmayan kadınlara göre %70 daha yüksektir. Bununla birlikte, COVID-19 nedeni ile hastaneye yatırılan gebelerde, enfeksiyonu olan ve gebe olmayan kadınlara oranla yoğun bakım ünitesine (YBÜ) yatış olasılığı maalesef daha yüksektir.
Aşının pandemi döneminde önemi nedir?
Tüm dünyada yaygınlaşan pandemi sağlık otoriteleri tarafından çeşitli aşıların geliştirilmesinin yolunu açtı. Şu anda Dünya genelinde 8 tip aşı mevcuttur. Farklı COVID-19 aşılarının hastalık ve bulaşma üzerindeki etkilerinin nasıl olduğu net olarak bilinmezken ilk elde edilen veriler aşıların, bir kişinin Covid 19 ile enfekte olması durumunda hastalığın süresinde ve şiddetinde azalma olduğunu göstermiştir.
Gebelikte aşı olunmalı mı?
Şimdiye kadar gebelikte yapılan mRNA COVID-19 (Moderna ve Pfizer BioNTech) aşıları ile ilgili gestasyonel diyabet (gebelik şekeri), preeklampsi (gebelik zehirlenmesi), IUGR (gelişme geriliği), düşük oranları, ölü doğum oranları, erken doğum ve yeni doğan ölümleri yönünden beklenmedik bir sonuç gözlemlenmemiştir.
Mevcut bilgiler ışığında gebelikte zaten riskli olan ilk 3 aylık dönem dışında, gebe olası etkiler ve yan etkiler hakkında detaylı bilgilendirilerek isteği dahilinde yapılabilir.
Dünyadaki önemli sağlık otoriteleri ile birlikte Sağlık Bakanlığı da özellikle yüksek risk gurubunda yer alan gebelerin Covid 19 aşısına erişimini önermektedir. Yüksek risk grubuna;
- Sağlık çalışanı gebeler,
-Market, restoran ve AVM de çalışan gebeler,
- Öğretmen gebeler,
- Sigara içen gebeler
- Obezite, şeker, hipertansiyon, kalp hastalığı ve astımı olan gebeler girmektedir.
Aşı olmadan önce gebelik testi yaptırmalı mıyım?
Hayır. Aşı öncesi gebelik testi yapılmasına gerek yoktur.
Covid aşısı diğer aşılarla birlikte yapılabilir mi?
Tetanoz aşısı ile birlikte yapılabilir. Kan uyuşmazlığı olanlarda uyuşmazlık iğnesi ( Anti D Immunglobulin ) ile birlikte yapılabilir.
Emzirme döneminde aşı yapılabilir mi?
Emzirme döneminde, COVID-19’u ağır geçirme riski yüksek olan emziren kadınlar kendi istekleri halinde aşı olabilirler. Sonuç olarak aşıların hiçbiri yüzde yüz etkili olmadığından mevcut ulusal önerilerini takip etmek önemlidir. Özelllikle gebeler , sosyal mesafe ,maske ve temizlik üçlüsüne mutlaka dikkat etmeli ve mümkün olduğunda kalabalık ortamlardan uzak durmalıdırlar. Sevgiler.