80’li ve 90’lı yılların vazgeçilmezi olan, yöresel adıyla Dalya Tombik, gelişen teknoloji ve değişen şehirleşme yapısı karşısında unutulmaya yüz tuttu.
BETONLAŞMA VE TEKNOLOJİ KISKACINDA BİR GELENEK
2000’li yılların başından itibaren popülerliğini yitirmeye başlayan oyun, bugün artık ne mahalle aralarında ne de okul bahçelerinde görülüyor. Kırıkkale’nin tozlu sokaklarında büyüyen ve şimdilerde o günleri özlemle anan mahalle sakinlerinden R.A., bu kültürel kaybın nedenlerini şu sözlerle özetliyor: "Bizim çocukluğumuz bu oyunun peşinde geçti. Komşuluk ilişkilerimiz o taşların başında pekişirdi. Bugünün çocukları ya bu oyunu hiç bilmiyor ya da oynamaya alan bulamıyor. Mahallelerde boş alan kalmadı, her yer bina doldu. İkinci ve en büyük sebep ise teknoloji. Artık her çocuğun elinde bir telefon var; oyunlarını da iletişimlerini de o küçük ekranlara sığdırdılar."
DOKUZ TAŞ, İKİ TAKIM, TEK HEYECAN: DALYA TOMBİK NEDİR?
Yöreye göre "Dokuz Kiremit", "Dombili" veya "Mamuç" gibi isimlerle de anılan Dalya Tombik, sadece bir oyun değil, aynı zamanda bir strateji ve ekip çalışması mücadelesiydi.
Oyunun Amacı: İki takım arasında oynanan oyunda, üst üste dizilen taşları (genelde 7 veya 9 adet kiremit parçası) topla devirmek.
Mücadele: Atıcı takım kuleyi yıktıktan sonra, ebe olan takım topu kaparak karşı oyuncuları vurmaya çalışır. Bu sırada atıcı takımın hedefi, vurulmadan kuleyi yeniden inşa etmektir.
Zafere Giden Yol: Taşların tamamını yeniden dizmeyi başaran takım "Dalya!" diye bağırarak puanı kazanır. Eğer tüm oyuncular vurulursa, roller değişir.
BİR KÜLTÜR MİRASI YOK MU OLUYOR?
Uzmanlar ve o dönemin gençleri, bu tür sokak oyunlarının çocukların fiziksel gelişimi ve sosyal becerileri için hayati önem taşıdığını vurguluyor. Ancak Kırıkkale ve çevresinde yaşanan bu durum, dijitalleşen dünyanın geleneksel eğlence anlayışını nasıl tasfiye ettiğinin acı bir örneği olarak karşımıza çıkıyor. Sokaklarda yükselen çocuk seslerinin yerini, artık sadece dijital bildirim sesleri alıyor.