1. YAZARLAR

  2. ALAATTİN KARAER

  3. YILDIZ KENTER!
ALAATTİN KARAER

ALAATTİN KARAER

SANAT KALEMİ
Yazarın Tüm Yazıları >

YILDIZ KENTER!

A+A-

sanat kalemi

alattin-karaer-kose-yazisi1.jpg

     İran gezisi dönüşümüzden bir gün sonra, benzin fiyatlarına beklenmedik gelen zam nedeniyle protestoların başladığı, bin kişinin üzerinde vatandaşın gözaltına alındığı, yüz kişinin üzerinde vatandaşın öldüğü söyleniyordu haberlerde!

     Aynı gün, İstanbul’a gelinimizin doğumu için yola çıkmıştık, arabanın radyosu bir yıldızın kaydığı haberini veriyordu…

     Oyuncu, yönetmen, tiyatro, sinema, dizi oyuncusu, seslendirme sanatçısı, anı yazarı Yıldız Kenter’de aramızdan ayrılmıştı.

     Yıllar önce, Ankara Şinasi Sahnesindeki bir oyununda seyretmiştik. Ben pek beğenmemiştim oyunu! Bir an önce bitsin diye beklemeye başlamıştım.

     Bol kitap okunan ve müzik dinlenen varlıklı bir aile ortamından, yoksulluğa düşen, kapısı herkese açık, dost canlısı bir ailede büyüyen Yıldız Kenter, 1928 yılında İstanbul’da doğdu. 

     Masalları anımsatan bir çocukluk geçiren Kenter'in annesi Olga Cynthia, çocukluk yıllarının kahramanıydı. Olga Cynthia, iki evlilik yapmış, Yıldız Kenter, Ahmet Naci Bey ile olan evliliğinden dünyaya gelmişti. Ablası Güner, abileri Nedim, ve Mahmut adındadır. En küçük kardeş ise Müşfik Kenter’dir. İlkokulu Ankara’da İltekin İlkokulu'nda okudu.

     “Babam, Lozan Konferansı'nda İsmet İnönü'nün özel kalem müdürlüğünü yapmış, iyi paralar kazanabilecek parlak bir diplomattı. Ancak bir İngilizle evlendiği için dışişlerindeki görevinden ayrılmak zorunda kaldı. Sonra moral çöküntüsü yaşadı ve içkinin dozunu artırdı. Beş çocukla işsiz kalmış bir adamın halini tahmin edersiniz. Benim doğduğum yıllar, yoksulluğumuzun dibe vurduğu yıllarmış. Annem, ‘seni saracak bez bulamazdım, çarşafları yırtıp onlara sarardım” şeklinde dile getiriyordu.

     1920 yılında Türkiye’ye gelip yerleşen annesi İngiliz Olga Cynthia, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığını aldıktan sonra adını Nadide Kenter olarak değiştirmişti. Babası Türk diplomat Ahmet Naci Kenter’dir. Anne tarafından dedesinin İngiltere’de Shakespeare’in oyunlarını sahneleyen bir tiyatro grubu varmış. Yıldız Kenter, on bir yaşında tiyatrocu olmaya karar verince, annesinden gizli olarak ve babasının yardımıyla konservatuara girdi. Hocalarının arasında o dönemin en ünlü şair, yazar ve tiyatrocularından Carl Ebert, Nurettin Sevin, Mahir Canova, Cahit Külebi, Sabahattin Ali vardı. Ankara Devlet Konservatuarı Yüksek Bölümünü sınıf atlayarak bitirdi.

     On bir yıl Ankara Devlet Tiyatrosunda çalıştı. “Rockefeller” bursu kazanarak, American Theatre Winng, Neighbourhood Play House ve Actor’s Studio’da oyunculuk ve oyunculuk öğretiminde yeni teknikler üzerine çalışmalar yaptı. Daha sonra Ankara Devlet Konservatuarı’na hoca olarak atandı. Devlet Tiyatrosu’ndan ayrılarak Muhsin Ertuğrul ile bir yıl kadar çalıştı. Kardeşi Müşfik Kenter ve eşi Şükran Güngör ile birlikte İstanbul’da “Kent Oyuncuları Topluluğu”nu kurdu. Amerika Birleşik Devletleri ile İngiltere’de “değişen eğitim metotları” ve “oyunculuk metotları” üzerine sürekli olarak çalışmalar yaptı. Kenter Tiyatrosu’nun kendi binasını açarak burada yönetmen ve oyuncu olarak birçok oyun sahneledi. Sovyetler Birliği, Amerika Birleşik Devletleri, İngiltere, Almanya, Hollanda,   Danimarka, Kanada, Yugoslavya ve Kıbrıs gibi ülkelerde, İngilizce ve Türkçe oyunlar sergiledi. Yüzün üzerinde oyunda rol alan sanatçı, bir o kadar da oyun yöneterek, bu alandaki başarısını gözler önüne serdi. Hem oyuncu, hem yönetmen olarak büyük başarılara imza attı; unutulmaz yorumlar sergiledi

     1956 yılından itibaren Ankara Devlet Konservatuarı, İstanbul Belediye Konservatuarı ve İstanbul Üniversitesi Devlet Konservatuarı Tiyatro Bölümü’nde, Bölüm Başkanlığı ve hocalık yaptı. Sanatçı, ayrıca Koç Üniversitesi’nde tiyatro dersleri verdi.

     “Hep Aşk Vardı” adlı bir anı kitabı vardır. Hakkında 2015 yılında Dikmen Gürün’ün “Tiyatro Benim Hayatım - Yıldız Kenter'in Hayatı” adlı eseri yayımlanmıştır.

    Rol Aldığı Tiyatro Oyunlarından bazıları:

    Kent Oyuncularıyla: Ben Anadolu, Anna Karenina, Gece Mevsimi, Oscar ve Pembeli Meleği,  Sırça Kümes, Hep Aşk Vardı, Nükte, Martı, Harold ve Maude.

    Ankara Devlet Tiyatrosunda; Salıncakta İki Kişi, Öfke, Ümitsiz Saatler, Çöl Faresi,  Yağmurcu, Misafir (oyun), Fitnen, Tanrılar ve İnsanlar (Gılgameş), Maria Stuart, Şatoya Davet, Onunikinci Gece, Lady Frederick, Gelin, Yanlış Yanlış Üstüne, Sahne Dışındaki Oyun, Ölü Kraliçe, Fatih, Ramak Kaldı, Gölgeler, Elektra, Öteye Doğru,  Miras, Hile ve Sevgi, Yalancı, Kıskançlar, Peer Gynt, Scapin'in Dolapları, Antigone.

    İstanbul Şehir Tiyatrosunda; Hamlet.

    Rol aldığı filmler:  Beyaz Melek, Sen Ne Dilersen, Büyük Adam Küçük Aşk, Güle Güle,  Ablam, Hanım, Zulüm, Kartal Yuvası, Kızım Ayşe, Bir Ana Bir Kız, Fatma Bacı, Anneler ve Kızları, Elmacı Kadın, Yaşlı Gözler, Pembe Kadın, İsyancılar, Ağaçlar Ayakta Ölür, Vatan İçin, Mevlana Aşkı Dansı (Seslendirme).

    Rol aldığı diziler: Kısmetim Otel, Saklambaç, Eylül, Dolap Beygiri, Aşk ve Gurur, Yaz Evi, Uğurlugiller.

    Rol aldığı tv film: Balıketi.

      Rol aldığı belgesel film: İzzet Günay Belgeseli.

     Sinema ve Tiyatro alanında aldığı ödüllerden bazıları:

     -  Üstün Akmen Tiyatro Ödülleri -  "Onur Ödülü”

     - Kraliçe Lear / Sadri Alışık Tiyatro Ödülleri, "En İyi Kadın Oyuncu"

     - Tiyatro Eleştirmenleri Birliği (TEB) Ödülleri, "Yılın Onur Ödülü"

     - 1962 yılında tiyatroya verdiği hizmetlerinden ötürü “Yılın Kadını ” seçildi.

     - Sinema oyuncusu olarak üç kez “Altın Portakal ” ödülüne layık görüldü.

     - Roma’daki İtalyan Kültür Birliğince “Adalaide Ristori ” ödülünü aldı.

     - İki kez Ulvi Uraz “En İyi Kadın Oyuncu”, üç kez de aynı dalda Avni Dilligil ödülüne laik görüldü.

     -  “Konken Partisi” oyunundaki Fonsla rolü ile “Olağanüstü Yorum” ödülünü aldı.

     - Finlandiya Dünya Kadın Kuruluşu tarafından yüz yılın en başarılı yüz kadınından biri olarak onurlandırıldı.

     - Kültür Bakanlığı, tiyatro sanatına katkılarından dolayı “Onur Ödülü”ne layık gördü.

     - Profesör Kenter’e aynı yıl tiyatro sanatına katkılarından dolayı “Mevlâna Kardeşlik ve Barış” ödülü verildi.

     - Uluslararası İstanbul Festivali tarafından ömür boyu tiyatro sanatına katkısından dolayı verilen onur ödülü Yıldız Kenter’e Dame Diana Rigg tarafından verildi.

     - Muhsin Ertuğrul yaşam boyu tiyatro sanatına katkılarından dolayı “Onur Ödülü”,

     17 Kasım 2019 tarihinde, 91 yaşında aramızdan ayrıldı.

     Ailesinin ve sevenlerinin başı sağ olsun!

alattin-karaer-kose-yazisi2.jpg      alattin-karaer-kose-yazisi3.jpg

Bu yazı toplam 381 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.