1. YAZARLAR

  2. ALAATTİN KARAER

  3. Yavru Vatan Kıbrıs – 15
ALAATTİN KARAER

ALAATTİN KARAER

SANAT KALEMİ
Yazarın Tüm Yazıları >

Yavru Vatan Kıbrıs – 15

A+A-

Sanat Kalemi

alattin-karaer--kose-yazisi1.jpegalattin-karaer--kose-yazisi2.jpegalattin-karaer--kose-yazisi3.jpeg

 

     Otomobilimizle Gazimağusa’ya doğru hareket ettik. Lefkoşa Gazimağusa arası bizlere Konya ovasını hatırlattı. Sağ ve soldaki yol kenarında bol bulunan Kıbrıs akasyasından başka bir şey yoktu.

     Gazimağusa muhteşem tarihi eserlerinin yer aldığı bir şehirdir. Aslında küçük bir ticari liman kenti ve balıkçı kasabası iken zaman içerisinde orada yerleşen uygarlıkların bıraktığı eserler ve yapılarla gelişmiştir. Gazimağusa kentinin, Eski Mısır krallarından II. Ptolemy Philadelphus tarafından, kıyıdaki lagünün çevresinde kurulduğu sanılmaktadır. Kral buraya karısının adı olan Arsinoe adını verir. Daha sonra 648 yılında Arap ve korsan yağmalarından kaçan Salamisliler buraya yerleşir ve kentin adını, yağmacılar tarafından bulunmaması umuduyla, “kumlara gizli” anlamına gelen Ammakhostos olarak değiştirirler.

     Kent asıl gelişmesini 1291 yılında Haçlılar’ın eline geçtikten sonra gösterir. Gazimağusa, bu tarihten itibaren Kudüs’e giden hacıların mola yeri haline gelir. Papalığın “dinsizlerle” alışverişi yasaklamasının ardından Kıbrıs limanları Suriye limanlarının yerini alır ve pek çok Avrupa ülkesi ekonomik çıkarlarını korumak adına Gazimağusa’ya ticaret kolonileri kurar. Bu çıkar kavgası Cenevizlilerin zaferi ile sonuçlanır. Ancak bu sırada çıkan savaşlar Gazimağusa’yı harap hale getirmiş ve nüfusun büyük bölümünün kenti terk etmesine yol açmıştır. Sonrasında Venedikliler’in ve ardından Osmanlıların eline geçen kent, bugün bu uygarlıkların hepsinden izler barındırır.

     Şehir surlarla eski ve yeni Mağusa olarak yapılanmıştır. 1571 yılında da Osmanlılar şehri ele geçirmiş ve şehir liman şehri özelliğini kaybetmiştir. Gazimağusa’sa da önemli tarihi eserler, özellikle de surların çevirdiği bölgede bulunmaktadır.

     İngiliz koloni yönetimi döneminde şehrin birçok tarihi mimari mirasını oluşturan yapıların taşları, Süveyş Kanalı’nın inşasında kullanılmak üzere alındığı zaman kaybolmuştur.

     Bir zamanlar Kıbrıs’ın turizm cenneti olan, Kuzey ve Güney Kıbrıs’ın terk ettiği güzel bir sahili Maraş bölgesinden geçiyoruz. Akdeniz’in en önemli ticaret şehri olmasıyla beraber dünyaca ünlü altın kumsalları ve tarihi eserleri ile görkemli bir şehirdir. 1974 öncesi Akdeniz’in ünlü tatil merkezlerinden biri olan Maraş, Kıbrıs’ı ikiye ayıran Yeşil Hat tampon bölgesinde yer alıyor. 1974 sabahından sonra zaman durmuş, terk edilmişliğin verdiği bakımsızlık nedeniyle Kıbrıs’ın bu güzel mekanı kaderiyle baş başa bırakılmış durumda.

Osman Fazıl Polatpaşa Cami: Mağusa bölgesini Türk tarafına kazandıran Türk ordusunun önemli ve değerli bir komutanı olan, 28. Tümen Komutanı Tümgeneral Osman Fazıl Polat adına yaptırılan Polat Paşa camii görüyoruz otobüsümüzden!

     Bu eserle Mağusa’nın ilk fatihi lala Mustafa Ğaşa’nın adını taşıyan camiinin yanında, son fatihi olan Osman Fazıl Polat paşa isminin, bir camiye verilmesiyle Gazimağusa’nın fethi ölümsüzleştiriliyordu. Açılışı, Cumhurbaşkanı Rauf Raif Denktaş tarafından yapılmış.

Meşhur Gazimağusa Surları. Şehri çevreleyen tarihi surlar, Lüzinyanlılar döneminde (1192-1489) yapılmıştır. 1489 yılında Lüzinyan hakimiyeti sona erip, Venediklilerin ada yönetimini ele geçirmesinden sonra, Osmanlılara karşı savunabilmek için Venedik’ten getirilen kaptan Nikolao Foskanini ve mühendis Giovanni Girolamo tarafından şehir surları yeniden elden geçirilmiş.

     1562 yılında güçlendirme işlemi bittikten sonra, surların toplam uzunluğu 3 km. yüksekliği ise yer yer 15-18 metreye kadar yükselir. Böylece surlar hakiki kaleye dönüştürülür.

     Osmanlı İmparatorluğu adaya geldiğinde, Gazimağusa Kalesinde olan Venedikliler, 10 ay direnebilmiştir. Lala Mustafa Paşa önderliğindeki Osmanlı ordusunun yoğun ateşi sonunda kalenin bazı yerlerinde ciddi hasar oluşur. Aynı anda Venedikliler askeri sayısından % 90’nı kaybederken barut depoları tükenir.

Gazimağusa Kalesinin fethi, Avrupa tarihinde en uzun ve kanlı süren fetihlerin biri olarak kabul edilmektedir. Bu fetihte, Türk ordusunu sonsuz cesareti ve savaş bilgisini gösterirken, Venedik ordusunun direnme inadını ve savaştaki olan kurnazlığı göstermektedir.

     Zamanında kalenin etrafı su ile çevrili olmuş ve girişler, zincirler ile kalkan ve inen köprülerle sağlanmış. O köprülerin olan yerleri halen görülmektedir. Kalenin orijinal kapılarından Kara kapısı, Deniz Kapısı, Ayrıca Othello Kulesi ve Ortaçağ’a ait birçok yapı bulunmaktadır. Osmanlı ordusunun fetih sırasında zarar gören surlar, Osmanlılarca onarılmıştır. Gazimağusa surlarında burçlar, mazgallar, ahırlar, depo, cephanelik ve rampalar bulunmaktadır.  devam edecek…

 

Bu yazı toplam 498 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.