1. HABERLER

  2. SPOR

  3. TÜRK SÜSLEME SANATLARI (4)
TÜRK SÜSLEME SANATLARI (4)

TÜRK SÜSLEME SANATLARI (4)

TEZHİP SANATI Tezhip Farsça bir kelimedir. Altın ile süsleme anlamına gelen tezhip, Ferman, berat ve Kur’an ayetleri gibi değerli evrak ve levhaların...

A+A-
TEZHİP SANATI Tezhip Farsça bir kelimedir. Altın ile süsleme anlamına gelen tezhip, Ferman, berat ve Kur’an ayetleri gibi değerli evrak ve levhaların yüksek manevi değerini ifade etmek amacıyla gelişen bir sanat dalıdır. Kanuni Sultan Süleyman Devri (1520-1566) tezhip sanatının en parlak devridir. Tezhip çalışmalarında, özellikle zahriye, serlevha, sure başları ve hatime sahifelerinde zengin bir işçilik ön plana çıkar. Altının çokça kullanıldığı bu dönemin karakteristik rengi laciverttir. (17) 1 Tezhipte temel malzeme altın ya da boyadır. Altın, dövülerek ince bir tabaka haline getirilmiş varak olarak kullanılır. Altın varak su içinde ezilip jelatinle karıştırılarak belli bir kıvama getirilir. Boya ise genellikle toprak boyalardan seçilirdi. Sonraları sentetik boyalar da kullanılmıştır. Tezhip sanatının kullanım alanlar: Yazma kitaplar, levhalar, ferman ve tuğralar, kitap ciltleri, minyatürler, kubur, kutu, sandık (Lake İşleri) ve diğer Alanlardır. (18)   EBRU SANATI Birbiri içine geçmiş, ancak karışmamış, bakışla ayırt edilebilecek biçimde duran renk ve şekillere “EBRU” denir. Sanat olarak EBRU, su üzerine serpiştirilen sıvı boyanın rastgele bezendiği şekillerin ve bu şekillere müdahale edilmesiyle meydana gelen figürlerin kâğıda aktarılarak sergilenmesidir. Ebru sanatının bir özelliği de geleneksel Türk el sanatlarından olmasıdır. (19) 2             Birçok eski eserde süsleme amacıyla kullanılan ebru, günümüzde daha çok çerçevelenip duvar süsü olarak kullanılmaktadır. Ayrıca, ebru yapmak insan ruhunu ferahlatan ve pozitif düşünceye yönlendiren bir eylem olduğu için, günümüzün stres dolu dünyasında, her gün daha fazla insanımız ebruya ilgi duymaktadır. Ebru sanatında son devrin piri merhum Mustafa Düzgünman gerek yetiştirdiği öğrencilerle gerek bu sanata kazandırdığı anlayışla manevi hazinelerimizden ebru sanatının yaşatılmasında büyük rol oynamıştır. (20) TAŞ İŞLEME SANATI Taş işçiliğinin en güzel örneklerini, Anadolu Selçuklu, Beylikler, Osmanlı dönemi mimarisinde anıtsal taç kapılarda, şehir, saray duvarlarında, cami, medrese gibi yapıların avlu, ana kapılarında, sütun başlıkları, minare şerefeleri, mihrap, minber, çeşme, sebil, şadırvanlarda görmek mümkündür. Bu eserlerin görüldüğü merkezlerden biri Ahlât ilçesidir. 3 Usta kitabesi ihtiva eden en eski mezar taşı da burada yer alır. Ahlât ustaları bütün Anadolu’da ün yapmıştır. Taş işleme sanatında geometrik örgüler, geçmeler, bitkisel bezemeler, alçak - yüksek kabartma hayvan figürleri, palmetler en yaygın bezemelerdir.(21) (Devam edecek…)    (17) Ömer Faruk Dere, Hat Sanatı, İnkılâp Yay. İstanbul, 2000 (18) Ayla Ersoy, Türk Tezhip Sanatı, Akbank Yay. İstanbul, 1988 (19) Salih Elhan,  Yapım Yöntemleriyle Ebru Sanatı, Murat Kitap ve Yay. İstanbul, 2004 (20) Muin Nursen Eriş, Mustafa Düzgünman ve Ebru, İş Bankası Yay. İstanbul, 2007 (21)Metin Sözen-Mete Tapan, 50 Yılın Türk Mimarisi, İş Bankası Yay. İstanbul, 1973
Bu haber toplam 258 defa okunmuştur
Önceki ve Sonraki Haberler

HABERE YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.