1. YAZARLAR

  2. ALAATTİN KARAER

  3. Ara Güler!  (foto muhabiri)3
ALAATTİN KARAER

ALAATTİN KARAER

SANAT KALEMİ
Yazarın Tüm Yazıları >

Ara Güler!  (foto muhabiri)3

A+A-

 

Sanatçı olmanın en kolay yolu fotoğrafçı olmaktır. Sıkıysa müzisyen ol.

Ara Güler

alaattin-karaer--kose-yazisi1-042.jpg

     En ünlüsü fotoğrafçılara poz vermeyen Picasso röportajıdır;

      “Picasso’yu çekene kadar neler çektim.”

      Cannes Film Festivali’ni izlemeye gönderilen Ara Güler, kapıda fotoğraf çeker. Birden herkesin yere düştüğünü, lambaların devrildiğini görür. Biri geliyordu ama kimdi? ‘Çelimsiz, küçük boylu, sıradan bir adam geliyordu. Bu adam Picasso’ydu’ der. Picasso’nun sadece 2 kare fotoğrafını çekmiştir. Picasso’nun kitabının duyunca yayınevine gider. ‘Ben de sizinle gelip günlük yaşamını çekeyim’ der. Böylece Picasso’yla buluşma gerçekleşir. Dünyanın en ünlü ressamı korka korka gittiği dişçi dönüşünde Ara Güler ile buluşur ve “Sen Fransız ressam Cezanne’a benziyorsun. Dur senin bir resmini çizeyim” der. Ara Güler donar kalır. Picasso onu çizer. Altına imzasını atar. Ara Güler, “Türkiye’de bir adet orjinan Picasso var, o da benim evde.” der.

     Bütün dünyanın tanıdığı kendi kuşağının tanıdığı en önemli fotoğrafçılardan biriydi. Her zaman mütevazi bir insandı, “Bana İstanbul fotoğrafçısı diyorlar. Ama ben dünya vatandaşıyım. Dünyanın foto muhabiriyim. Ben gazeteciyim. Fotoğrafçı değilim. Fotoğrafçı ile gazeteci arasındaki fark budur. Fotoğrafçı bomba patlar kaçar. Ama gazeteci peşinden gider olayı yakalamaya çalışır. Ben de bu yaşa kadar ona göre çalıştım. İyi bir fotoğrafçının yalnızca fotoğraf çekmeyi bilmesi yetmez. İyi bir fotoğrafçı adayının, resim sanatından müziğe kadar ilgisinin olması, tiyatrodan anlaması ve siyasi olayları takip etmesi şarttır. ” şeklinde kendisini tanımlamıştır.

     Hayatımda üç keşif var. Afrodisias antik kentini bulmam, Ağrı Dağı’nda Nuh’un Gemisi’nin iznini bulmam, Nemrut Dağı’nı bulmam diyen, Ara Güler 1858 yılında Aydın’da kaybolması sonucu, antik kentin ortaya çıkmasını sağlamış. UNESCO 41. Dünya Miras Komitesi Toplantısı’nda Aydın Karacasu’da bulunan Afrodisias Arkeoloji Alanı’nın UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne kaydedildi.  Ara Güler tarafından keşfedilen bu antik kent ile Türkiye’nin Dünya Mirası Listesi’ndeki varlık sayısı 17 oldu.

     Afrodisias’ın keşfedilme hikayesi; Aydın’ın Geyre beldesinde bir baraj açılışı için bölgeye gazeteci olarak giden ve dönüşte yolunu kaybeden Ara Güler, bir köyden geçerken köylülerin tarihle iç içe yaşadığını görür. Köyde yaşayan insanlar tarafından Roma sütunları ve mimari parçaları hala kullanılmaktadır. Köyde yer alan her türlü mimari yapı, Roma dönemi eserlerini de barındırmaktadır. Tarihi lahitler bile üzüm şırası süzmek için kullanılmaktadır ve köyün her yeri tarihi eserlerle doludur.

     Şaşkınlık içinde bu güzelliklere baktıktan sonra köyün çeşitli yerlerinden onlarca fotoğraf çeker ve İstanbul’a döndükten sonra bu bölgeyi araştırmaya başlar. Fakat hiçbir bilgiye ulaşamaz. Kimsenin buradan haberi olmadığını fark eder ve çektiği fotoğrafları çeşitli kuruluşlara gönderir fakat beklediği ilgiyi bulamaz. En sonunda fotoğrafları Times’e gönderiri. Times fotoğrafların renkli olanlarını çekmesini ister ve Ara Güler tekrar aynı köye giderek renkli fotoğraflar çeker. Bu yolla dünya basınına dağıtılan fotoğraflar bir anda büyük yankı uyandırır. Amerika’dan gelen arkeologlar Gevre’de araştırma yapmaya başladıklarında burasının Roma İmparatorluğu’na ait, tarihi M.Ö. 500’li yıllara dayanan ve ismini tanrıça Afrodit’ten alan Aphrodisias antik kenti olduğu anlarlar.

      Yaşamı boyunca kendisi için fotoğraf sanatçısı tanımını kabul etmeyip, foto muhabiri olduğunu söylemişti.

      Fotoğraf dünyasının çok önemli yayınlarında fotoğrafları kullanıldı, kendisinden bahsedildi. Fotoğrafın sanat dalı olmadığını düşünmüştür.

      Fotoğrafları Paris Ulusal Kitaplıkta, ABD’de Rochester Georg Eastman Müzesi’nde Nebraska Üniversitesi Sheldon Koleksiyonu’nda bulunuyor. Köln Mueseum Ludwing’de Das lmaginare Photo Museum’da fotoğrafları sergileniyor. 

       16 Ağustos 2018 tarihinde 90. doğum gününde İstanbul’da Ara Güler Müzesi açılmıştı.

  Ödülleri;

  • 1979 Türkiye Gazeteciler Cemiyeti Birincilik Ödülü (foto muhabirliği dalında).
  • 2000 Fransa Legion d’honneur nişanı.
  • 2004 Yıldız Üniversitesi fahri doktora unvanı.
  • 2005 Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Kültür Sanat Büyük Ödülü.
  • 2008 İstanbul Fotoğraflarıyla İstanbul Turizm Özel Ödülü.
  • 2011 Türkiye Cumhuriyeti Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür ve Sanat Büyük ödülü.

 

     Kitapları; Fotoğraflar, Ara Güler’in Sinemacıları, Sinan, Thames and Hudson, Living in Turkey, Londra ve New York, Eski İstanbul Anıları, Bir Devir Böyle Geçti - Kalanlara Selam Olsun, Yitirilmiş Renkler, Yüzlerinde Yeryüzü, Ara Güler’e Saygı, Babilden Sonra Yaşayacağız, İstanbul des Djinns, Yeryüzünde Yedi İz, 100 Yüz, Retrospektif – 50 Yıl Fotojurnalizm, Ara Güler, Ara’dan Yetmişyedi Yıl Geçti, Beyaz Güvercinli Adam…

 

     Her çektiği fotoğrafla ilgili anısı bulunan, fotoğraflarıyla zamanı durduran, Türkiye’de yaratıcı fotoğrafçılığının uluslar arası alanda ün kazanmış en önemli temsilcisi olan Ara Güler’le ilgili anıları yazmakla bitmez.

     17 Ekim 2018 tarihinde gecesi aramızdan ayrıldı.

     Ailesinin ve sevenlerinin başı sağ olsun!

bitti!

alaattin-karaer--kose-yazisi2-039.jpg

alaattin-karaer--kose-yazisi3-023.jpg

Bu yazı toplam 404 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.