1. YAZARLAR

  2. ALAATTİN KARAER

  3. 2017 Yılında Kaybettiklerimiz (27)
ALAATTİN KARAER

ALAATTİN KARAER

SANAT KALEMİ
Yazarın Tüm Yazıları >

2017 Yılında Kaybettiklerimiz (27)

A+A-

Emin ÖZDEMİR!

alaattin-karaer--kose-yazisi-034.jpg

Türk dili zengin, geniş bir dildir. Her kavramı ifade kabiliyeti vardır. Yalnız onun bütün varlıklarını aramak, bulmak, toplamak, onlar üzerinde çalışmak lazımdır. (1930)

M. Kemal Atatürk!

Atatürk’ün sözlerine tamı tamına uyan, öz Türkçeden hiç ödün vermeyen, sözlük yazarı, Türk dili araştırmacısı, deneme yazarı,  Emin Özdemir’i Adnan Binyazar ne güzel ifade ediyordu;

“Kırık sekiz yıllık öğretmenliğini bilimsel çalışmaları, yazınsal yapıtlarıyla yücelten Emin Özdemir, ustalıkla kullandığı öz Türkçeden hiç ödün vermemiştir. Anadolu’nun katıksız Türkçesini iletişim, yazın, bilim; daha genel bir deyimle düşünce dili düzeyine çıkarma yolunda büyük direnç göstermiştir. Bu yönüyle, Ahmet Taner Kışlalı, haklı olarak, Özdemir’i ‘Yaşayan en büyük dilcimiz’ sayıyor. Politikacıların baskıları, öz Türkçenin, sonsuz kaynaklarından beslenememiş Milli Eğitim Bakanlığının onu ordan oraya sürmeleri, Özdemir’i, inancından bir adım geriye götürmemiştir. Büyük büyük unvanlar taşıyanların ‘kuş dili’ diye alay ettikleri öz Türkçenin dil varlığına kattığı ‘yerel’ (mahalli) ‘alıntı’ (iktibas), ‘seçenek’ (alternatif), ‘sözel’ (lafzi)… gibi yüzlerce sözcük, kuş uçmaz kervan geçmez bölgelerimizdeki ilkokul çocuklarının bile diline girdi.

Gerek yazılarında, gerekse konuşmalarında, öz Türkçeciliğin bir bilinç işi olduğunu savunan Özdemir, yirmi yıl emek verdiği Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesinden emekli olurken, adına düzenlenen törende; ‘Dil, insanı insan kılan temel unsurdur. Siz, dilinizdesiniz. Kişilik kumaşınız dilinizin tezgâhında dokunmuştur. Dil duyarlılığı, dil bilinci gelişmeyenlerin düşünce evreni de sınırlı kalır. Çünkü dil, düşüncenin evidir’ diyor. Yaşamının her aşamasında bu görüşlerin savunucusu, bunların gençlerce kavranmasının emekçisi oldu.”

Emin Özdemir, 1931 yılında Erzincan Kemaliye’de doğdu. Pamukpınar Köy Enstitüsünden sonra, 1953 yılında,  Ankara Gazi Eğitim Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü’nü bitirdi. Bu bölüme asistan ve öğretim görevlisi oldu. 1960 yılında Milli Eğitim Bakanlığınca açılan bir sınavı kazanarak Amerika’ya gönderildi. Columbia ve Indiana üniversitelerinde “değişik düzeylere göre metin hazırlama ve anlatım teknikleri” konusunda eğitim gördü.

Hacettepe Üniversitesi Temel Bilimler Fakültesi Temel Türkçe Bölümünde bölüm başkanı ve öğretim görevlisi olarak çalıştı. Daha sonra Ankara Üniversitesi Basın ve Yayın Yüksek Okulu öğretim görevliliğine geçti. Bu görevden 1996 yılında emekli oldu.

TÜBİTAK’ın Bilim ve Teknik, Bilim Çocuk dergilerinde yayın danışmanı olarak görev aldı. Bu görevlerini sürdürürken Türk Dili Kurumunun çalışmalarına etkin biçimde katıldı. Türk Dil Kurumu Yönetim ve Yürütme Kurulu üyeliklerinde bulundu ve Terim Kolu Başkanlığı yaptı.

Dil yazıları, deneme, eleştiri ve makaleleri 1949 yılından itibaren Varlık, Kaynak, Pazar Postası,  Türk Dili, Sanat Olayı, Çağdaş Eleştiri, Türkiye Yazıları, Çağdaş Türk Dili dergilerinde yer aldı. Türkçenin özleştirilmesi, geliştirilmesi ve zenginleştirilmesi savaşımını sürdürdü. Edebiyat yapıtının dille ilişkisi, dilin işlevi ve kullanım düzeyleri, toplumsal yapıyla bağları gibi sorunları ele aldı.

Dil ve edebiyatla ilgili pek çok seminer ve sempozyuma katılarak bildiriler sundu.

Edebiyatçılar Derneği ile Dil Derneği üyesiydi.

ESERLERİ:

Araştırma-İnceleme: Yazma Tekniği, Türkçe Öğretimi, Dil Devrimimiz, Öz Türkçe Üzerine, Yazmak Sanatı Kompozisyon (Adnan Binyazar’la), Erdemin Başı Dil, Terim Hazırlama Kılavuzu, Dil ve Yazar, Türk ve Dünya Edebiyatı, Yazı ve Yazınsal Türler, Sözcükler Arasında, Dilbilgisi Oyunları, Anlatım Sanatı Kompozisyon, Konuşma Sanatı, Okuma ve Metin İnceleme, Dil ve Edebiyat Öğretimi, Türkçemi İlerletiyorum, Eleştirel Okuma, Eğlenceli Dilbilgisi, Sözcük Sözcük İçinde, Güzel Dilimiz Türkçe ve Okuma Kitabı, Dilin Öteki Yakası.

 Denenme: Düşüncenin Toprağı, Okuma Sanatı, Düzyazının Sorgulayan Gücü, Anadilin Toprağında.

 Monografi: Mustafa Nihat Özön.

 Sözlük: Deyimler Sözlüğü, Atasözleri Sözlüğü, Edebiyat Bilgileri Sözlüğü.

 Kanser tedavisi gören Emin Özdemir 1 Eylül 2017 tarihinde 86 yaşında aramızdan ayrıldı.

 Ailesinin ve sevenlerinin başı sağ olsun!

 

 

Bu yazı toplam 274 defa okunmuştur.
Önceki ve Sonraki Yazılar

YAZIYA YORUM KAT

UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.